Tips en trucs‎ > ‎

De belichtingsdriehoek

Nu ga ik in op de belichtingsdriehoek, oftewel: de juiste verhouding van:
  1. Hoe lang valt het licht op de sensor?  - sluitertijd of belichtingstijd.
  2. Hoeveel licht laat de lens door? - lensopening of diafragma
  3. Hoe gevoelig is de sensor? - ISO-waarde (ISO = International Standards Organization)
In het artikel over de hoeveelheid licht die de sensor nodig heeft is beschreven dat de camera automatisch op zoek gaat naar de 18 % grijskaartwaarden. Afhankelijk van de hoeveelheid licht die er beschikbaar is, moet hij met drie factoren gaan spelen.

We gaan er vanuit dat de driehoek de hoeveelheid licht voorstelt die er op de sensor moet vallen.
Stel dat die hoeveelheid hier gelijk is aan 6. De driehoek is mooi symmetrisch. Je zou kunnen zeggen dat alle punten gelijk zijn aan 2, want 2+2+2=6.

Stel nu dat het onderwerp nogal beweeglijk is, maar dat we het wel scherp willen hebben. De sluitertijd moet dan zo kort mogelijk zijn.
We maken de sluitertijd 1 stop korter. Dan komen we op vijf uit (1+2+2). Maar we moeten zes hebben.
We kunnen nu kiezen: de gevoeligheid (ISO) met 1 vergroten (1+3+2) of de lens 1 stop verder open zetten (1+2+3). Dan zitten we weer op zes.

Stel dat we een macrofoto maken, We willen dan zo weinig mogelijk van de achtergrond scherp in beeld hebben. Daarvoor moet de lens zo ver mogelijk open staan, want dan maken we mooi gebruik van de afwijkingen langs de buitenkant van de lens.
We doen het diafragma 2 stops groter (het getal wordt dan kleiner). We komen nu dus op 8: 2+2+4. Dat is twee te veel. Als we niets doen, wordt de foto veel te licht.
We kunnen nu op verschillende manieren weer op zes komen:
  • 1+1+4: de sluitertijd 1 stop korter en de gevoeligheid 1 stop minder.
  • 0+2+4: de sluitertijd 2 stops minder en de gevoeligheid niet veranderen. Dit lijkt mij handig, want bij macro beweegt alles toch al zo makkelijk. Door de sluitertijd flink korter te maken, voorkom je beweging in de foto.
Ik vond op www.prosults.nl een pagina waarop je kunt spelen met deze drie factoren. Je ziet dan meteen wat het effect van de veranderingen is. Veel plezier!


Comments